Een vraag die niet altijd even onschuldig is: ‘hoeveel kinderen heb jij?’

Een tijdje geleden raakte ik bij de kapstokken op de crèche aan de praat met een moeder met een jonge baby. Ik, zelf ook met een baby, kon het niet laten om een opmerking te maken over die van haar. Ik weet niet meer precies wat ik haar vroeg maar ze antwoordde vrijwel direct dat haar dochtertje ook een tweelingzusje had, ze was overleden tijdens de zwangerschap. Ze vertelde ook dat steeds als ze over haar baby praatte, ze gewoonweg moest vertellen over haar andere baby, het tweelingzusje. Anders zou het zijn alsof zij nooit had bestaan.

Het kwam zo onverwachts dat het voelde alsof ik een klap in mijn gezicht kreeg en tegelijkertijd schoten de tranen in mijn ogen. Vanwege het verdriet dat ik in de ogen van de moeder zag, en omdat ik precies begreep wat ze bedoelde. Ook ik heb een dochtertje verloren tijdens de zwangerschap. En ook ik had dezelfde neiging. Als mensen mij na de geboorte van mijn zoontje – een jaar later – vroegen hoeveel kinderen ik eigenlijk had, zei ik steevast ‘twee!’ Met als gevolg dat ik moest uitleggen dat mijn eerste kindje was overleden (waar ik natuurlijk eigenlijk helemaal geen zin in had).

LEES OOK: Column: 10 typische baby clichés die heus niet altijd waar zijn

Voelde als verraad

Vertel het dan gewoon niet, zou je zeggen. Maar dat kon ik toen niet, net als de moeder op de kinderopvang. Het voelde als verraad om te zeggen dat ik maar één kindje had. Vreemde mensen schrokken natuurlijk van mijn openhartigheid, en wisten amper wat uit te brengen. Logisch natuurlijk. Langzamerhand werd ik wat subtieler in mijn antwoorden en na een tijdje vertelde ik uit mezelf niet snel meer over mijn overleden dochtertje. Inmiddels heb ik drie gezonde kinderen en krijgen alleen (nieuwe) goede kennissen en vrienden de uitgebreide versie te horen. Tegen vreemden of zakelijke relaties zeg ik dat ik drie kinderen heb. Gewoon om er vanaf te zijn, de easy way out dus.

Niet de enige

Het gesprek met de moeder op de crèche heeft wel mijn ogen geopend. Ik ben dus niet de enige die dit zo voelt, en dat is wel een kleine troost. Ongetwijfeld hebben meer moeders die een kindje hebben verloren dit gevoel. En ongetwijfeld is deze vraag voor moeders die daarna niet nog een levend kindje kregen nog veel harder. Vertel je dan dat je geen kinderen hebt, terwijl je wel degelijk moeder bent? Ik kan me zo goed voorstellen dat dit tegennatuurlijk voelt. Ook ik voel me er nog steeds niet helemaal lekker bij, maar het voelt gelukkig niet meer als verraad. Natuurlijk denk ik op zo’n moment aan het kleine meisje dat ik verloor, maar ik weet hoe het zit en dat is genoeg.

Het blijft een ontzettend verdrietig en pijnlijk onderwerp. Mirjam struggelt er regelmatig mee. Om maar wat te zeggen: Hoe vertel je je kinderen dat ze nog een zusje hadden, maar dat zij niet meer leeft?